Leader as Coach Nedir? Liderlik Rolünde Koçluk Becerileri Nasıl Kullanılır?
Bir ekip üyesi size bir sorunla geldiğinde ne yaparsınız?
Çözümü hemen söyler misiniz, yoksa önce onun düşünmesini sağlayacak bir alan mı açarsınız?
Leader as Coach yaklaşımı tam olarak bu ayrımda başlar. Leader as Coach olmak, bir yöneticinin profesyonel koç rolüne geçmesi değildir. Koçluğun temel becerilerini kendi liderlik sorumluluğu içinde bilinçli, etik ve duruma uygun biçimde kullanmasıdır.
Amaç çalışan adına düşünmek değil; çalışanın düşünme kapasitesini, karar alma becerisini ve sorumluluk duygusunu güçlendirmektir.
Çünkü güçlü bir lider her sorunun cevabını bilen kişi değil; ekibinin daha iyi düşünmesine yardımcı olabilen kişidir.
Leader as Coach yaklaşımının temelinde ne var?
Leader as Coach yaklaşımının merkezinde üç önemli denge bulunur:
Sonuç ile gelişim. Yön vermek ile alan açmak. Konuşmak ile dinlemek.
Lider bu dengeleri her durumda aynı şekilde kullanmaz.
Bazen yön verir. Bazen öğretir. Bazen geri bildirim verir. Bazen de yalnızca doğru soruyu sorup geri çekilir.
Asıl liderlik yetkinliği, hangi durumda hangi yaklaşımın daha etkili olacağını ayırt edebilmekte ortaya çıkar.
Koçvari liderlik, cevabı hiç vermemek değil; cevabı ne zaman vermenin ve ne zaman düşünme alanı açmanın daha doğru olduğunu ayırt edebilmektir.
Lider ne zaman koçvari yaklaşır?
Çalışanın cevabı kendi içinde bulabileceği, düşünme kapasitesini kullanabileceği ve sorumluluk geliştirmesi gereken durumlarda koçvari yaklaşım özellikle değerlidir.
Lider bu anlarda çözümü üstlenmek yerine düşünme sürecini destekler.
Örneğin:
• “Sence burada asıl mesele ne?” • “Başka hangi seçenekleri görüyorsun?” • “Bu kararın sorumluluğunu aldığında ilk adımın ne olur?” • “Şu anda gözden kaçırdığın ne olabilir?” • “Ben sana cevabı vermesem nasıl ilerlerdin?”
Bu soruların amacı çalışanı sınamak değildir.
Amaç, kişinin kendi düşüncesini duymasını, seçeneklerini fark etmesini ve aldığı kararın sorumluluğunu üstlenmesini sağlamaktır.
Lider ne zaman doğrudan yön verir?
Koçvari liderlik, her durumda soru sormak anlamına gelmez.
Kriz, güvenlik, açık performans standardı, yasal zorunluluk veya çalışanın henüz gerekli bilgi ve deneyime sahip olmadığı durumlarda liderin doğrudan yön vermesi gerekebilir.
Leader as Coach yaklaşımı yön vermeyi ortadan kaldırmaz.
Tam tersine liderin şu ayrımı daha bilinçli yapmasını sağlar:
Bu durumda gerçekten yön vermem mi gerekiyor, yoksa biraz daha düşünme alanı açabilir miyim?
Bu ayrım küçük görünür; ancak ekiplerin zaman içinde lidere bağımlı mı, yoksa kendi kararlarını verebilen yapılara mı dönüşeceğini önemli ölçüde etkileyebilir.
Bir toplantıda Leader as Coach nasıl görünür?
Bir çalışan size şöyle geliyor:
Müşteri teklifi kabul etmedi. Ne yapmamı istersiniz?
Yöneticinin ilk refleksi şu olabilir: “Fiyatı biraz düşür, tekrar ara.”
Koçvari lider ise önce şunu sorabilir: “Sence müşterinin asıl itirazı fiyat mı?”
Ardından: “Görüşmede başka ne duydun?”, “Önünde hangi seçenekler var?”, “Bir sonraki adım olarak ne yapmayı düşünüyorsun?”
Belki birkaç dakika sonra lider yine yön verecek.
Ancak aradaki önemli fark şudur: Çalışan yalnızca verilen talimatı uygulamamış; düşünme sürecinin içine girmiştir.
İşte Leader as Coach yaklaşımının günlük iş hayatındaki karşılığı budur.
Bu yaklaşım ekipte neyi değiştirebilir?
Koçluk becerilerinin liderlik rolüne doğru şekilde taşınması yalnızca bire bir görüşmeleri değiştirmez.
Toplantıların niteliğini, geri bildirim konuşmalarını, problem çözme süreçlerini ve ekip üyelerinin karar alma biçimini de etkileyebilir.
Liderin soruları değiştikçe ekip üyelerinin düşünme biçimi değişmeye başlar.
Zaman içinde daha fazla sahiplenme, daha net sorumluluk, daha güçlü iletişim ve öğrenme kültürü gelişebilir.
Ancak bunların gerçekleşmesi için koçvari liderliğin yalnızca birkaç soru tekniği olarak değil, bir liderlik pratiği olarak öğrenilmesi gerekir.
Koçvari liderlik yalnızca soru sormayı öğrenmek değildir
Güçlü soru sormak Leader as Coach yaklaşımının önemli bir parçasıdır. Ama tek başına yeterli değildir.
Bir liderin aynı zamanda dinlemeyi, güven oluşturmayı, geri bildirim vermeyi, etik sınırları korumayı, rol değiştirebilmeyi ve çalışanının sorumluluğunu üstlenmemeyi öğrenmesi gerekir.
Bu nedenle Leader as Coach gelişimi yalnızca bilgi edinerek değil; uygulama, refleksiyon ve iş hayatına transfer yoluyla gerçekleşir.
Tam da bu nedenle Leader as Coach Development Program yalnızca “koçluk teknikleri öğreten” bir eğitim olarak tasarlanmadı.
Programın amacı, öğrenilen becerilerin günlük liderlik davranışına dönüşmesini desteklemektir.
Leader as Coach bir unvan mıdır?
Leader as Coach öncelikle bir liderlik yaklaşımı ve yetkinlik setidir.
Profesyonel koçluk unvanları ve akreditasyonları ise ayrı koşullara dayanır.
Bu nedenle herhangi bir liderlik gelişim programını tamamlamak tek başına profesyonel koç veya akredite Leader Coach unvanı kazandırmaz.
Bununla birlikte Association for Coaching, iş yaşamında koçluk yaklaşımını kullanan lider ve yöneticiler için Leader Coach Accreditation adıyla ayrı bir profesyonel akreditasyon sistemi sunmaktadır. Süreç, yalnızca teorik bilgiye değil; kişinin liderlik içinde koçluk yaklaşımını nasıl uyguladığına ve bunu hangi kanıtlarla ortaya koyduğuna odaklanır.
20 saatlik program, akreditasyon yolculuğunda önemli bir başlangıç
Leader as Coach Development Program, Association for Coaching tarafından Recognized Leader as Coach Course – RLaC statüsüyle tanınmaktadır.
RLaC, liderlerin ve yöneticilerin iş yaşamında koçluk becerileri geliştirmesine yönelik programlar için AC’nin kullandığı tanıma sistemidir. AC, bu programlarda temel koçluk yetkinliklerinin, koçluk araçlarının ve mevcut liderlik/yönetim yaklaşımıyla entegrasyonun bulunmasını esas alır.
Bu nedenle 20 saatlik Leader as Coach Development Program’ı tamamlamak, AC Leader Coach Accreditation yolculuğunda eğitim açısından önemli bir başlangıç sunar.
Katılımcı yalnızca bir eğitim tamamlamış olmaz; liderlik rolünde koçluk becerilerini daha sistemli, etik ve uygulanabilir biçimde kullanmaya yönelik yapılandırılmış bir gelişim sürecinden geçmiş olur.
Programın tamamlanması Leader Coach Accreditation unvanını otomatik olarak kazandırmaz.
AC’nin bireysel akreditasyon sürecinde ayrıca uygulama deneyimi, koçluk deneyimine ilişkin kayıtlar, kanıtlar ve değerlendirme süreci bulunur. AC Leader Coach Accreditation destekleyici belgelerini inceleyin.
Ancak program, bu yolculuğa başlamak isteyen bir lider için güçlü ve yapılandırılmış bir temel oluşturur.
Peki programda neyi geliştiriyorsunuz?
20 saatlik Leader as Coach Development Program boyunca amaç, yalnızca modeller öğrenmek değil; liderlik davranışlarını iş hayatına taşımaktır.
Programda özellikle etkin dinleme, güçlü sorular, güven oluşturma, farkındalık yaratma, geri bildirim, koçvari görüşmeler, etik sınırlar, liderlik rolü ile koçluk yaklaşımı arasındaki denge ve iş başında uygulama üzerinde çalışılır.
Katılımcı program sonunda yalnızca “Koçvari liderlik nedir?” sorusuna cevap vermekle kalmaz.
Şu soruya da cevap verebilir hâle gelmeyi hedefler:
Pazartesi sabahı ekibimle neyi farklı yapacağım?
Leader as Coach Academy bu yaklaşımı nasıl ele alıyor?
Leader as Coach Academy’de koçluk becerilerini liderlik rolüne taşırken üç alanı birlikte ele alıyoruz:
Rol netliği. Etik sınırlar. İş başında uygulama.
Çünkü öğrenilen bir becerinin gerçek değeri, eğitim sırasında bilinmesinde değil; bir ekip toplantısında, zor bir geri bildirim görüşmesinde veya çalışanınız size bir problem getirdiğinde davranışa dönüşmesinde ortaya çıkar.
Bu nedenle program, yalnızca bilgi aktaran bir eğitim değil; liderin kendi liderlik biçimini fark ettiği, deneyimlediği ve günlük iş hayatında uygulamaya başladığı bir gelişim yolculuğu olarak tasarlanmıştır.
Siz kendi liderliğinizde neyi değiştirmek istiyorsunuz?
Belki daha iyi dinlemek istiyorsunuz.
Belki çalışanlarınızın size daha az bağımlı olmasını.
Belki zor konuşmaları daha güçlü yönetmeyi.
Belki de ekibinizde daha fazla sorumluluk, güven ve sahiplenme görmek istiyorsunuz.
Leader as Coach yaklaşımı size hazır cevaplar vermek yerine, liderlik repertuvarınızı genişletmek için yeni bir yol sunar.
Ve bu yolculuğun başlangıç noktası, bazen yalnızca şu sorudur:
Ben cevap vermek yerine düşünme alanı açarsam ne değişir?
Leader as Coach Development Program
Koçluk becerilerini liderlik rolünüzde daha bilinçli, etik ve uygulanabilir biçimde kullanmayı; aynı zamanda AC Leader Coach Accreditation yolculuğunuz için güçlü bir eğitim temeli oluşturmayı istiyorsanız, 20 saatlik Leader as Coach Development Program sizin için bir sonraki adım olabilir.
Yorumlar